Langsung ke konten utama

NGAJEGANG AGAMA LAN BUDAYA PINAKA UTSAHA NGAJEGANG BALI (Perwakilan Jembrana. Karya : Dra. Ni Made Astrini, M.Pd.H.)



  NGAJEGANG AGAMA LAN BUDAYA PINAKA UTSAHA NGAJEGANG BALI

           Om Suastiastu.    
           Suksma antuk galah sane sampun kapaica ring padewekan titiang. Para pamucuk, angga Tim juri sane dahat murdhayang titiang, para pamilet mapidarta basa Bali rikanjekan Porsenijar warsane mangkin, sane banget kusumayang titiang, asapunika taler para manggala  prawartaka, rauhing para atiti tur panonton sane banget mustikayang titiang. Majalaran saking nyungsung, mundut pasuecan Ida Sang Hyang Parama Kawi, mawastu iraga sareng sami prasidha rauh iriki mapadu ajeng iring titiang myarsayang pidartan titiang sane mamurdha
               “ NGAJEGANG AGAMA LAN BUDAYA PINAKA UTSAHA NGAJEGANG BALI”
           Ratu Ida Dane sane mustikayang titiang…… sadurung titiang nelatarang napi pinaka unteng atur titiang diwawu pinih riin pacang dartayang titiang riin napi Ajeg Bali punika? Tur sane encen kemanten ngranjing pidabdab rikala pacang ngajegang Bali.
            Ratu Ida dane… Ajeg Bali inggih punika prasidan nyane I krama Bali pacang nyegjegang tur ngerajegang Agama lan Budaya Baline kantos kawekas antuk manah susrusa bhakti nekeng tuas. Sane pinaka pidabdab pacang prasidha ngajegang Bali luir ipun :
1.      Ngajegang Agama Hindu
2.      Ngajegang Budaya Baline, sekadi madarma gita, masesolahan, matetabuhan, miwah seni ukir lan patung
3.      Ngajegang Sastra Bali sekadi nyurat lontar antuk aksara Bali, mapidarta lan madharma wacana basa Bali, mabaos nganutin uger-uger sor singgih basan ipun miwah sane lianan.
        Ratu Ida Dane sane kusumayang titiang… maosang Ajeg Bali wantah dangan maosang ring cangkem kemanten nanging sukil ngemargayang… sat waluya sekadi anak istri MAENCI, wantah pinaka ngias sejeroning cangkem kemanten, raris malih jebosne sampun ical raris nenten malih sane wenten ngerengayang…. Aptiang titang, majeng ring dane para manggala lan sane madue kabijakan ring Bali mangda jakti-jakti nureksain indike puniki, sira malih sane pacang mabela pati ring kawentenan Baline mangkin?
          Ratu Ida Dane pamucuk krama Bali sane mustikayang titiang…. Yening sampun madue pikayun rikala pacang ngajegang Bali, ngiring makinkin mangkin… ngawit saking angga soang-soang, ring kulawarga rauhing sekolah, ring banjar lan desa pakraman ngemargayang :
1.      Nelebang tur ngelimbakang basa kalih sastra Bali punika, sampunang kimud mabasa Bali, maosang basa Baline punika sukehan ring basa Inggris, ten purun malih nganggen Putu, Made, Nyoman, lan Ketut sajeroning nyambatang parab utawi wastannyane.
2.      Miara keasrian palemahan jagat Bali sane kedasarin antuk Tri Hita Karana mawastu Bali kasengguh Pulo Dewata tur kajanaloka rauhing ke Manca Negara, punika nenten sios wantah Budaya Hindu sane katami saking riin, adat-istiadatnyanne, saling asah, saling asih lan saling asuh, salunglung sabayantaka, taler sampun marupa tetamian saking panglingsir iraga, taler para warga Baline banget kumanyama, ngandap kasor, nenten wenten nyaminin ring jagate, punika sane pinaka panyegjeg Baline mangkin.
           Ratu Ida Dane sane wangiang titiang.. iraga sareng sami patut rumasa garjita ring manah majeng ring Ida Sang Hyang Widhi Wasa sane sampun mapaica jagate rauhing sedaging ipun, punika raris pamucuk marep ring sang meraga Hindu sane jenek ring Bali puniki, ngiring tincapang Sradha lan Bhakti duene, majalaran saking mayadnya nganutin Nista, Madya, Utama, majeng ring ida, pinaka pinunas iraga. Taler mangda jagat Pulina Baline puniki sukerta landuh, sareng sami patut ngemban miara kabecikan utawi keasrian palemahan jagat Baline puniki, pamekas ngelimbakang ngewerdiang seni lan budaya Baline mangda sayan lami sayan becik, sayan nudut kayun. Ngawit ring para alit-alite mangda kapaica pangajah “Nyait” saking alit, pinaka dasar nyihnayang subhakti  majeng ring Ida Sang Hyang Widhi Wasa, riantukan maduluran saking budaya nyait busung makarya banten saking alit, keanggen nelebang ajaran agama Hindu duene mangda nenten punah. Gelisan mangkin akeh anake numbas banten tan purun malajah majejaitan. Yening sami sekadi asapunika, napike prasidha Baline Ajeg?.... Sinah nenten.
      Ratu Ida Dane sane kusumayang titiang… ngiring je suryanin… akeh mangkin para alit-alite tan purun malajah makidung, magegitaan, akehan ipun kagending-gending POP dados anak Band, miwah sane lianan. Punika sane kasengguh “Gaul”. Ring soang-soang banjar utawi desa pakraman meweh mangkin ngrereh sekehe santi sane mayusa wimuda, akehan para lingsir kemanten, wenten sane ngandikayang malajah makidung punika “ JADUL “, wenten malih sane mabaos kal dadi pemangku?. Nureksain kawentenane sekadi punika ngiring sareng sami “MENGET SADURUNG KASEP” mangda prasidha Baline Ajeg.         
      Ratu Ida Dane… Sios ring punika sami, malajah masolah tur seneng ring sekancaning Budaya lan seni sane kadue olih jagat Bali saking nguni kantos mangkin tur kawekas, kapiara, kaplajahin, raris kalimbakang, kerajegang olih pratisentana Bali Pamucuk, mangda nenten punah kawentenane, punika kawastanin nenten prasidha Ngemit Patilasan Leluhure Nguni.       
     Ratu Ida Dane sane manubagia…. Purun titiang matur sekadi asapunika riantukan titiang ajerih, kasuen-suen Baline Pacang RUG, AOR tan pawates, akeh pengrabda sane nenten becik ngeranjing ngerangsukin para jatma Baline, sekadi seneng pesta miras, Narkoba miwah sane siosan.
         Ampura.. titiang purun matur sekadi asapunika, nanging titiang purun mastikayang, antuk akeh sampun pidabdab sane prasidha kemargayang, pinaka namengin kawentenane punika sami, Ngiring. . . Para Yowana lan Krama Bali, sikiang kayune tunggilang adnyanane, tur nenten lali setata ngerastiti bhakti majeng ring Ida Sang Hyang Widhi Wasa, mangda prasidha kadagingin pangaptine nuju Moksartham JagaDhita Ya Ca Iti Dharma, gemah ripah loh jinawi, tata tentrem kerta raharja, taler tatan kirang apangan kinum, wahya dhyatmika suka tan pawali duhka, majalaran pasuecan Ida, lamakane Baline setata AJEG.
        Ratu Ida Dane sane banget mustikayang titiang…. Sane mangkin pacang pupulang titiang atur titiang diwawu sekadi asapuniki :
1.      Saking mangkin iraga Krama Bali patut sampun maparidabdab pacang ngajegang Bali, saking ajeg agama lan budaya tur seni duene.
2.      Pidabdab sane prasidha kemargayang ritatkala mapikayun ngajegang Bali inggih ipun : ngajegang agama sapirantin ipun, ngajegang budaya masastra Bali, rauhing seni sane sampun kadue sane katami saking leluhure nguni, setata kerajegang tur kalimbakang.
3.      Setata nglungsur pasuecan Ida Sang Hyang Widhi Wasa, lamakane sami prasidha keapti, inggih punika Baline Ajeg.
       Ratu Ida Dane… wantah sekadi asapunika titiang prasidha matur, titiang rumasa ring padewekan tambet, turmaning menawita kawentenan titiange sekadi nasikin segara, purun presangga titiang nanginin Ratu Ida Dane sane sampun metangi, mawinan mawanti-wanti titiang nglungsur agung rena pangampura, mogi-mogi ledang arsa ngaksamayang ketambetan titiang. Raris puputang titiang antuk Parama Santih “Om Santih, Santih, Santih Om”… Suksma.



Komentar